હનુમાન ચાલીસા ભગવાન હનુમાનજીને સમર્પિત એક શક્તિશાળી ભક્તિ સ્તોત્ર છે. ગોસ્વામી તુલસીદાસજી દ્વારા રચાયેલ આ ચાલીસા ભક્તોને શક્તિ, શાંતિ અને હિંમત આપે છે.
દોહા
શ્રી ગુરુ ચરણ સરોજ રજ નિજમન મુકુર સુધારિ ।
વરણૌ રઘુવર વિમલયશ જો દાયક ફલચારિ ॥
બુદ્ધિહીન તનુજાનિકૈ સુમિરૌ પવન કુમાર ।
બલ બુદ્ધિ વિદ્યા દેહુ મોહિ હરહુ કલેશ વિકાર ॥
ધ્યાનમ્
અતુલિત બલધામં સ્વર્ણ શૈલાભ દેહમ્ ।
દનુજ વન કૃશાનું જ્ઞાનિના મગ્રગણ્યમ્ ॥
સકલ ગુણ નિધાનં વાનરાણા મધીશમ્ ।
રઘુપતિ પ્રિય ભક્તં વાતજાતં નમામિ ॥
ગોષ્પદીકૃત વારાશિં મશકીકૃત રાક્ષસમ્ ।
રામાયણ મહામાલા રત્નં વંદે-(અ)નિલાત્મજમ્ ॥
યત્ર યત્ર રઘુનાથ કીર્તનં તત્ર તત્ર કૃતમસ્તકાંજલિમ્ ।
ભાષ્પવારિ પરિપૂર્ણ લોચનં મારુતિં નમત રાક્ષસાંતકમ્ ॥
મનોજવં મારુત તુલ્યવેગમ્ ।
જિતેંદ્રિયં બુદ્ધિ મતાં વરિષ્ટમ્ ॥
વાતાત્મજં વાનરયૂથ મુખ્યમ્ ।
શ્રી રામ દૂતં શિરસા નમામિ ॥
ચૌપાઈ
જય હનુમાન જ્ઞાન ગુણ સાગર ।
જય કપીશ તિહુ લોક ઉજાગર ॥ 1 ॥
રામદૂત અતુલિત બલધામા ।
અંજનિ પુત્ર પવનસુત નામા ॥ 2 ॥
મહાવીર વિક્રમ બજરંગી ।
કુમતિ નિવાર સુમતિ કે સંગી ॥3 ॥
કંચન વરણ વિરાજ સુવેશા ।
કાનન કુંડલ કુંચિત કેશા ॥ 4 ॥
હાથવજ્ર ઔ ધ્વજા વિરાજૈ । [ઔરુ]
કાંથે મૂંજ જનેવૂ સાજૈ ॥ 5॥
શંકર સુવન કેસરી નંદન । [શંકર સ્વયં]
તેજ પ્રતાપ મહાજગ વંદન ॥ 6 ॥
વિદ્યાવાન ગુણી અતિ ચાતુર ।
રામ કાજ કરિવે કો આતુર ॥ 7 ॥
પ્રભુ ચરિત્ર સુનિવે કો રસિયા ।
રામલખન સીતા મન બસિયા ॥ 8॥
સૂક્ષ્મ રૂપધરિ સિયહિ દિખાવા ।
વિકટ રૂપધરિ લંક જલાવા ॥ 9 ॥
ભીમ રૂપધરિ અસુર સંહારે ।
રામચંદ્ર કે કાજ સંવારે ॥ 10 ॥
લાય સંજીવન લખન જિયાયે ।
શ્રી રઘુવીર હરષિ ઉરલાયે ॥ 11 ॥
રઘુપતિ કીન્હી બહુત બડાયી (ઈ) ।
તુમ મમ પ્રિય ભરત સમ ભાયી ॥ 12 ॥
સહસ્ર વદન તુમ્હરો યશગાવૈ ।
અસ કહિ શ્રીપતિ કંઠ લગાવૈ ॥ 13 ॥
સનકાદિક બ્રહ્માદિ મુનીશા ।
નારદ શારદ સહિત અહીશા ॥ 14 ॥
યમ કુબેર દિગપાલ જહાં તે ।
કવિ કોવિદ કહિ સકે કહાં તે ॥ 15 ॥
તુમ ઉપકાર સુગ્રીવહિ કીન્હા ।
રામ મિલાય રાજપદ દીન્હા ॥ 16 ॥
તુમ્હરો મંત્ર વિભીષણ માના ।
લંકેશ્વર ભયે સબ જગ જાના ॥ 17 ॥
યુગ સહસ્ર યોજન પર ભાનૂ ।
લીલ્યો તાહિ મધુર ફલ જાનૂ ॥ 18 ॥
પ્રભુ મુદ્રિકા મેલિ મુખ માહી ।
જલધિ લાંઘિ ગયે અચરજ નાહી ॥ 19 ॥
દુર્ગમ કાજ જગત કે જેતે ।
સુગમ અનુગ્રહ તુમ્હરે તેતે ॥ 20 ॥
રામ દુઆરે તુમ રખવારે ।
હોત ન આજ્ઞા બિનુ પૈસારે ॥ 21 ॥
સબ સુખ લહૈ તુમ્હારી શરણા ।
તુમ રક્ષક કાહૂ કો ડર ના ॥ 22 ॥
આપન તેજ સમ્હારો આપૈ ।
તીનોં લોક હાંક તે કાંપૈ ॥ 23 ॥
ભૂત પિશાચ નિકટ નહિ આવૈ ।
મહવીર જબ નામ સુનાવૈ ॥ 24 ॥
નાસૈ રોગ હરૈ સબ પીરા ।
જપત નિરંતર હનુમત વીરા ॥ 25 ॥
સંકટ સે હનુમાન છુડાવૈ ।
મન ક્રમ વચન ધ્યાન જો લાવૈ ॥ 26 ॥
સબ પર રામ તપસ્વી રાજા ।
તિનકે કાજ સકલ તુમ સાજા ॥ 27 ॥
ઔર મનોરથ જો કોયિ લાવૈ ।
તાસુ અમિત જીવન ફલ પાવૈ ॥ 28 ॥
ચારો યુગ પ્રતાપ તુમ્હારા ।
હૈ પરસિદ્ધ જગત ઉજિયારા ॥ 29 ॥
સાધુ સંત કે તુમ રખવારે ।
અસુર નિકંદન રામ દુલારે ॥ 30 ॥
અષ્ઠસિદ્ધિ નવ નિધિ કે દાતા ।
અસ વર દીન્હ જાનકી માતા ॥ 31 ॥
રામ રસાયન તુમ્હારે પાસા ।
સદા રહો રઘુપતિ કે દાસા ॥ 32 ॥ [સાદ રહો]
તુમ્હરે ભજન રામકો પાવૈ ।
જન્મ જન્મ કે દુખ બિસરાવૈ ॥ 33 ॥
અંત કાલ રઘુપતિ પુરજાયી । [રઘુવર]
જહાં જન્મ હરિભક્ત કહાયી ॥ 34 ॥
ઔર દેવતા ચિત્ત ન ધરયી ।
હનુમત સેયિ સર્વ સુખ કરયી ॥ 35 ॥
સંકટ ક(હ)ટૈ મિટૈ સબ પીરા ।
જો સુમિરૈ હનુમત બલ વીરા ॥ 36 ॥
જૈ જૈ જૈ હનુમાન ગોસાયી ।
કૃપા કરહુ ગુરુદેવ કી નાયી ॥ 37 ॥
યહ શત વાર પાઠ કર કોયી । [જો]
છૂટહિ બંદિ મહા સુખ હોયી ॥ 38 ॥
જો યહ પડૈ હનુમાન ચાલીસા ।
હોય સિદ્ધિ સાખી ગૌરીશા ॥ 39 ॥
તુલસીદાસ સદા હરિ ચેરા ।
કીજૈ નાથ હૃદય મહ ડેરા ॥ 40 ॥
દોહા
પવન તનય સંકટ હરણ – મંગળ મૂરતિ રૂપ્ ।
રામ લખન સીતા સહિત – હૃદય બસહુ સુરભૂપ્ ॥
સિયાવર રામચંદ્રકી જય । પવનસુત હનુમાનકી જય । બોલો ભાયી સબ સંતનકી જય।
Hanuman Chalisa Benefits
હનુમાન ચાલીસાના પાઠથી:
- માનસિક શાંતિ મળે છે
- નકારાત્મક ઊર્જા દૂર થાય છે
- આત્મવિશ્વાસ વધે છે
- ભય અને ચિંતા ઓછા થાય છે
- આધ્યાત્મિક શક્તિ મળે છે
ઘણા ભક્તો મંગળવાર અને શનિવારે તેનો પાઠ કરે છે.
Meaning of Hanuman Chalisa
હનુમાન ચાલીસા ભગવાન હનુમાનજીની ભક્તિ, શક્તિ અને શ્રીરામ પ્રત્યેના સમર્પણનું વર્ણન કરે છે. આ ચાલીસા ભક્તોમાં હિંમત અને સકારાત્મકતા લાવે છે.
Best Time to Read Hanuman Chalisa
- મંગળવાર
- શનિવાર
- સવારે
- સાંજે આરતી સમયે
FAQ
શું મહિલાઓ હનુમાન ચાલીસા વાંચી શકે?
હા, શ્રદ્ધા સાથે કોઈપણ વાંચી શકે છે.
હનુમાન ચાલીસા કેટલા વખત વાંચવી?
1, 7, 11 અથવા 108 વખત ભક્તિ અનુસાર વાંચવામાં આવે છે.
રાત્રે હનુમાન ચાલીસા વાંચી શકાય?
હા, શુદ્ધ મનથી કોઈપણ સમયે પાઠ કરી શકાય છે.
